Zarzut zatrzymania. TSUE rozprawia się z bankami

TSUE ostatecznie rozprawia się z bankami. Koniec uznawania zarzutu zatrzymania?

Wielokrotnie wspominaliśmy już, że z uwagi na niemal 100% skuteczność powództw frankowiczów, banki podejmują kroki mające na celu zniechęcenie kredytobiorców do występowania z nowymi pozwami o unieważnienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego. Jednym z takich działań jest pozywanie kredytobiorców wynagrodzenie za korzystanie z kapitału (wyrok tsue 15.06.2023) oraz o tzw. waloryzację kapitału – o niej pisaliśmy (Zwrot zwaloryzowanej kwoty kapitału)  i w tym artykule – pozwy przeciwko konsumentom. Z uwagi na to, że taktyka banków okazała się nieskuteczna, te często w procesach podnoszą tzw. zarzut potrącenia i zarzut zatrzymania. Temu ostatniemu poświęcony jest niniejszy wpis.

Czym jest zarzut zatrzymania i jakie niesie zagrożenie dla frankowiczów?

Prawo zatrzymania, które jest uregulowane w polskim prawie przez artykuł 496 kodeksu cywilnego, stanowi mechanizm umożliwiający stronie zobowiązanej do zapłaty zatrzymanie swojego świadczenia do czasu, aż druga strona zaoferuje zwrot środków lub zabezpieczy roszczenie o ich zwrot. W praktyce oznacza to, że gdy bank podnosi zarzut zatrzymania, to skutkuje to zablokowaniem konieczności zwrotu nienależnego świadczenia przez bank do czasu, gdy kredytobiorca zaoferuje zwrot kapitału. Dodatkowo, bank może zablokować dostęp kredytobiorcy do ustawowych odsetek za opóźnienie.

 

Pytanie prejudycjalne o zarzut zatrzymania

Sąd Najwyższy dotychczas bronił banków w tej kwestii, jednak praktyka ta była krytykowana przez pełnomocników frankowiczów. Dążąc do zmiany tego stanu rzeczy, krajowe sądy, w tym Sąd Okręgowy w Krakowie i Sąd Najwyższy, skierowały pytania prejudycjalne do Trybunału Sprawiedliwości UE. Celem było uzyskanie wyjaśnienia czy zarzut zatrzymania jest zgodny z unijną dyrektywą 93/13/EWG w kontekście abuzywnych umów kredytowych. Sprawę zarejestrowano pod sygnaturą C-424/22.

 

TSUE nie pozostawia na bankach suchej nitki – wyrok z 8 maja 2024 r.

TSUE w wyroku w sprawie C-424/22 pokazuje, że zarzut zatrzymania może być sprzeczny z unijnymi przepisami dotyczącymi ochrony konsumentów. Mimo prób obrony tego mechanizmu przez Sąd Najwyższy, większość krajowych sądów odrzucała jego stosowanie, a teraz Trybunał Sprawiedliwości potwierdził zasadność działania tych sądów powszechnych.

TSUE wydając orzeczenie w sprawie C-424/22 wyraźnie podkreślił, że artykuły dyrektywy 93/13/EWG, na które powołał się w pytaniu organ odsyłający, stoją na przeszkodzie wykładni przepisów krajowych, zgodnie z którą powołanie się instytucji finansowej na prawo zatrzymania uzależnia możliwość otrzymania przez konsumenta zasądzonych na jego rzecz kwot od zaoferowania przez tego konsumenta instytucji finansowej zwrotu użyczonego świadczenia lub zabezpieczenia tego zwrotu. Unijni sędziowie uznali za niedopuszczalne (w świetle dyrektywy 93/13/EWG) zastosowanie zarzutu zatrzymania na wniosek banku, jeśli skutkiem byłoby odebranie konsumentowi możliwości uzyskania zasądzonych świadczeń.

 

Wyrok TSUE z dnia 8 maja 2024 r. w sprawie C-424/22 – co oznacza dla frankowiczów?

Wydanie przez TSUE kolejnego korzystnego dla frankowiczów wyroku oznacza w praktyce de facto ucięcie jakąkolwiek dyskusję w zakresie zasadności podnoszenia przez banki zarzutu zatrzymania. Warto również rozważyć, jakie kroki podejmą banki, widząc, że konsumentom coraz łatwiej będzie uzyskać korzystne dla siebie rozstrzygnięcia. Banki mogą być skłonne proponować bardziej korzystne ugody po otrzymaniu pozwu, aby uniknąć skomplikowanych procesów sądowych i dużych kosztów w postaci rosnących odsetek.

Najlepszy moment na pozwanie banku jest teraz

Konsekwencją ostatnich głośnych orzeczeń nie tylko Trybunał, ale również Sądu Najwyższego (o uchwale z dnia 25 kwietnia 2024 r. pisaliśmy tutaj) będzie na pewno większa ilość nowych spraw frankowych dotyczących kredytów indeksowanych lub denominowanych w CHF. Jeśli jeszcze zastanawiasz się nad unieważnieniem swojego kredytu denominowanego lub indeksowanego – zapraszamy na bloga, z którego dowiesz się m. in. co możesz zyskać po pozwaniu banku lub tego czym kierować się podczas wyboru odpowiedniej kancelarii do sprawy frankowej.

 

Kancelaria Lexnord

Jesteśmy przede wszystkim dla Was. W naszej pracy kierujemy się bogatym doświadczeniem, wiedzą i empatią. Lexnord - zespół specjalistów, który pomaga konsumentom.

KANCELARIALexnord
LEXNORD Dorota Pilarczyk i Współpracownicy spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w Katowicach KRS: 0000980378, NIP: 9542842409
Meteorologów 7, 40-526 Katowice
ZOBACZGdzie nas znajdziesz?
https://www.lexnord.com/wp-content/uploads/2020/10/mapapolski.png
POZOSTAŃMY W KONTAKCIEMedia społecznościowe
Jesteśmy wszędzie tam gdzie możemy pomóc.